Fel rhan o brosiect Y Goedwig Hir, ein nod yw arolygu coedwrych ym mhob rhan o Gymru, gan ddysgu gwybodaeth hanfodol am eu cyflwr a’r rhywogaethau o goed sydd ynddyn nhw cyn iddi fod yn rhy hwyr. 

Mae ein tirwedd yng Nghymru ar ymyl dibyn o newid brawychus ac mae’n bwysig ein bod yn nodi’r wybodaeth amdani cyn iddi fod yn rhy hwyr. Gyda chlefydau megis Clefyd Coed Ynn, sydd bellach i’w ganfod ledled Cymru, mae angen i ni weithredu’n gyflym. Coed ynn yw’r trydydd math o goed mwyaf cyffredin yn y DU. Ymhen 10 mlynedd, amcangyfrifir y bydd rhwng 90% a 98% o’r holl goed Ynn wedi diflannu. Gallai hyn adael bylchau enfawr mewn coedwrych, ar ffermydd, ym mrig dwf coetir, ym mhob ardal drefol. Byddwn yn colli cynefin ar gyfer llawer o adar, pryfed a bywyd gwyllt. Gall coed Ynn aeddfed gynnal hyd at 500 o fathau gwahanol o Gen. 

Dywedodd Eryl Roberts – Rheolwr Ystadau, Cymru – Coed Cadw;

Yn gyffredinol, gallwn ddweud bod y clefyd bellach dros ardal eang o Gymru, ac mae enghreifftiau gennym ohono’n effeithio ar ynn ifanc mewn llawer o’n safleodd creu coetir. Nid oes gwellhad i’r clefyd ac mae ei botensial i ddifa coedwigoedd sy’n cynnwys mwy o goed ynn na choed eraill ac i newid tirwedd cefn gwlad ehangach lle’n aml coed ynn yw’r prif goed mewn coedwrych, yn bryder mawr. 

Mae prosiect Y Goedwig Hir, sy’n cael ei redeg gan yr elusen amgylcheddol, Cadwch Gymru’n Daclus a Choed Cadw, wedi ei ariannu gan Gronfa Dreftadaeth y Loteri, yn ceisio casglu gwybodaeth am gyflwr presennol coedwrych yng Nghymru. Mae’r Goedwig Hir wedi creu offeryn arolygu syml y gall unrhyw un ei ddefnyddio, waeth beth yw eu hoedran neu eu gwybodaeth. Mae’r ap, sydd yn cynnwys Canllaw adnabod rhywogaethau coedwrych, yn tywys y defnyddiwr trwy’r ychydig gamau syml sydd eu hangen i arolygu coedwrych. Y nod yw casglu manylion am goedwrych ledled Cymru mewn amrywiaeth o amgylcheddau. 

Dywedodd Hannah Wilcox Brooke, cydlynydd Y Goedwig Hir;

Mae hi mor bwysig ein bod yn gweithredu nawr i gofnodi cyflwr ein coedwrych yng Nghymru. Rydym wedi datblygu’r ap arolygu coedwrych cyntaf sydd yn hawdd i’r cyhoedd ei ddefnyddio. Dim ond 10 munud sydd ei angen i gwblhau darn o goedwrych a gall ein helpu i weld sut mae ein tirwedd yng Nghymru yn newid. 

Nid yw clefyd coed ynn yn mynd i ddiflannu, felly ymunwch yn yr ymgyrch heddiw a dechreuwch arolygu gan ddefnyddio ap Y Goedwig Hir. Mae ap Y Goedwig Hir ar gael am ddim ar gael ar Google Play a’r Apple App Store ar gyfer Android ac IOS.

Our landscape is changing, capture it now before it’s too late!